'Emre kadar küstah adam görmedim'

Usta gazeteci Hıncal Uluç Türk futbol gündeminde son dönemde yaşanan gelişmelere yine ilginç bir yaklaşım getirdi. Fotomaç'ın sorularını yanıtlayan Uluç, Diyarbakır'daki olaylardan Fenerbahçeli futbolcu Emre Belözoğlu'na kadar tüm görüşlerini açıkladı.

Tamamen siyasi

* Diyarbakır'daki olay bir spor olayı değil. Bu konuyu futbol federasyonu değil, Türkiye'nin güvenlik ve istihbarat güçleri soruşturmalı

* Diyarbakır seyircisinin bu olmadığını iki hafta evvel gördük. Diyarbakırspor, Diyarbakır'da kaybederken, kazanan takım alkışlarla uğurlandı

* Federasyon çok soğukkanlı olmak zorunda. Devlet, 'Bu bir futbol olayı değil, tertiptir' derse o zaman Diyarbakır'a ceza vermek büyük haksızlık olur

Diyarbakır'daki olaylarla başlayalım. Diyarbakır-Bursa maçında sahalarda hiç görmek istemediğimiz görüntüler ortaya çıktı. Siyasi olarak mı, yoksa sportif bir taşkınlık olarak mı bakmak gerekiyor yaşananlara!.. Önce bunu ayırmak gerekiyor herhalde...

Bu soruyu günlerden beri 'kim soracak' diye bekliyorum!.. Diyarbakır'daki olay bir spor olayı değil. Diyarbakır'daki olay siyasi ve Diyarbakır'daki olayı futbol federasyonu değil, Türkiye'nin güvenlik güçleri ve istihbarat güçleri soruşturmak zorunda. milli emniyetinden, polis ve askerin istihbarat şubelerine kadar... Çünkü Diyarbakır futbol seyircisinin bu olmadığını biz iki hafta evvel seyrettik. Diyarbakırspor, Diyarbakır'da kaybederken, deplasmanda galip gelen takım alkışlarla uğurlandı. "İdeal seyirci budur" diye söyledik de... Şimdi o seyircinin bir gün evvelden stadyuma taşlar yığarak seyircisi gelmeyen Bursa için hazırlanmış olması dikkat çekici. Anadolu geleneğinde hele de Kürt geleneğinde, ben içlerinde yaşadım biliyorum, konuğa el sürülmez. Sen eğer bir Kürt'e karşı, affedilmez bir suç işlemişsen, sığınacağın en emin yer onun evi, onun aşiretidir. Bire bir yaşadım ben bunu, Van'da, Çaldıran'da... Bildiğimiz bir gerçek var: PKK, Diyarbakırspor'u Süper Lig'de istemiyor. Çünkü Diyarbakır'ın Süper Lig'de olması, Diyarbakır'a bu maçlar dolayısıyla Anadolu'nun diğer kentlerinden gelinmesi, Diyarbakır'ın o kentlere gitmesi, Diyarbakırlılar ile diğer kentler arasında ilişki olması rahatsızlık yaratıyor. PKK'nın kafasına göre, nasıl Salazar, Portekiz'i, Franco, İspanya'yı futbol ile uyuttuysa, 'TC de' öyle diyorlar ya onlar, 'TC de Diyarbakır'ı futbol ile uyutacak. Biz bu oyuna gelmeyiz!'

EYLEM PLANLANMIŞ

Orada Diyarbakırlı bir sorumlunun söylediği bir laf var. Vali miydi, kulüp başkanı mı bilemiyorum: "Bu olaylar, Diyarbakır'a mal edilemez." Bu açıklama futbol sahalarında duymaya alıştığımız klasik sözlerden değil. 'Efendim, münferit bir seyirci taş atmış, Beşiktaş'a mal edemezsiniz!' Bu öyle değil. Adam izah ediyor arkadan... "Bu olaylara karışanların içinde Urfa'dan, Mardin'den, Antep'ten gelenler var." Bu demektir ki; bir eylem planlanmış. Şimdi eğer ortada maç bahanesiyle yapılmış bir PKK eylemi varsa bu eyleme kapılarak Diyarbakırspor'a ceza verdiğin zaman PKK'nın ekmeğine yağ süreriz. Onların isteği bu zaten. Diyarbakırspor ceza alsın, küme düşsün ki Diyarbakır halkı iyice nefret etsin devletten, milletten!.. Onun için Türkiye Futbol Federasyonu çok soğukkanlı, çok sabırlı ve çok dikkatli olmak zorunda. Evvela devlet soruşturacak. Devlet, 'Bu bir PKK eylemi, terör eylemi değildir, futbol taşkınlığıdır' derse, o zaman federasyon yönetmeliklerdeki yaptırımlar neyse uygular. Ama devlet 'bu futbol olayı değil, bu bir tertiptir' derse, o zaman Diyarbakırspor'a ceza vermek büyük haksızlık olur.

İvankov'a taş atılmasıyla başladı ve her noktadan devam etti. Hakemin devam etme isteği, yardımcısına taş gelmesiyle sona erdi. Kamil Abitoğlu'nun olaylara yaklaşımı nasıldı?

Türkiye'de bu konuda billurlaşmış bir yöntem yok. Ne yazık ki yıllardan beri yok... Erman Toroğlu ile birlikte Fenerbahçe-Galatasaray maçında bir yan hakem yaralandığı zaman 'O maç orada durmalıydı' dedik. Demedik laf bırakmadılar. Şimdi maçı durdurduğu için hakemi göklere çıkarıyorlar. Yok. Duruma göre uygulama olmaz. Kural kuraldır. Hakem yaralandığı zaman maç duracak. Hakemin maçı oynatmak için, maçı bitirmek için çaba sarf etmesi doğal. Hakemin görevi bu zaten. Ama oynanamayacağını hissettiği anda durduracak maçı. Ancak yan hakemin yaralanması artık bir yorum gerektirmiyor. Yan hakemin yaralanması, daha sonra hakemlerin verecekleri kararları etkiler. Devam karı alsa bile hakemin kafasında, 'Yan hakem yaralandı. Bizim başımıza neler gelebilir' düşüncesi oluştuğu andan itibaren vereceği kararlar yanlı olabilir. Türkiye'de bunun karşılığı yok. Peki hakem yaralanmadı, futbolcu yaralandı. İvankov yaralandı. Ne olacak? Bunlar yoruma bırakılmaz. Bunlar yazacak. Kara kaplı kitapta bunlar yazacak. O zaman biz de ertesi gün oturup tartışmayacağız. 'Başlamadan mı durdursaydı, yoksa yardımcı hakem yaralanınca, 4. hakemi koyup devam mı etseydi?' diye düşünmeyeceğiz.

ADAYLIĞIMIZI ETKİLEMEZ

Bu olayların yaşanacağı tahmin ediliyordu. Gereken önlemler alınabildi mi ya da farklı bir çözüm üretilebilir miydi? Devlet, federasyon, spor kulüpleri gereken çabayı gösterdi mi?

Maçta atılan taşlar dışında Diyarbakır'da bir olay yok. Bursaspor geldi ve döndü. Ama arada bir terör eylemi var. Bursa'nın arabasına saldırılması, Bursalı oyuncuların kask takarak, polis arabasında gitmesi... Bunlar çok acı da sonuçlanabilirdi. Ama belli ki ortada bir gösteri var. Yoksa Diyarbakır sokaklarında giden bir aracı bu kadar rahat bırakmazlar. Aslında erken konuşuyoruz bunları. Devlet soruşturmasını yapmadan bunları konuşmak çok erken... Tahminler üzerine konuşuyoruz. Olay bir PKK eylemi olarak görünüyor bana... Eğer öyle ise yorum çok farklı olacaktır.


Stat girişinde yapılan ciddi aramalar sonucunda çakmak ve bozuk paralara kadar her şey toplanırken 'Taşlar stada nasıl girdi?' diye de akıllarda bir soru var!

Bunların hepsini, futbol federasyonu değil, tekrar söylüyorum; Türkiye Futbol Federasyonu'nun çok ötesinde bir iş bu. Çok ötesinde bir iş... Bir yandan 'Kürt açılımı' diye sen Kandil'dekileri affediyorsun, onları içeri alıyorsun, öte yandan adamlar, 'Diyarbakırspor küme düşsün. Bu iki millet yaklaşmasın spor yoluyla' diye tertip düzenliyor.

Diğer yandan endişe yaratan başka bir konu ise Türkiye'nin 2016 Avrupa Şampiyonası adaylığı... Bu olayların sonuca bir etkisi olur mu?

Hiçbir şey olmaz. Palavra... Dünyanın her yerinde bu tür olaylar oluyor. Güney Afrika'da Dünya Kupası Finalleri oynanacak. Güney Afrika Cumhuriyeti, dünyada suç oranının en yüksek olduğu ülke!.. Adam öldürme, bıçaklama, gasp, kapkaç... Her şey var. Biz 15 gün Seul'de yaşadık. Her gece Seul Televizyonu'nda terör olaylarını seyrediyorduk ama hiçbirini birebir görmedik. Aynı şehirdeydik üstelik!.. Diyarbakır gibi ülkenin öbür ucunda değil; aynı şehirdeydik. Terör eylemleri şehrin bir yerinde ve biz orayı hiç bilmiyoruz. Her gece televizyonda, polisler, panzerler, tanklar geziyor, sular fışkırıyor, silahlar patlıyor, kıyamet kopuyor. Bütün Olimpiyat boyunca... Los Angeles oyunları nerede yapıldı? Allah'ın günü Türk diplomatlarını öldürüyordu... Los Angeles'ta Olimpiyat yapıldı! Bunlar kendi gazetelerimizin yarattığı yaygaralar.


Antalya çok kötüydü

* Fenerbahçe kötüydü ama Antalya daha kötüydü Etkili forvetleri olmasına karşın sadece iki şut attı

* Yedikleri gol inanılır gibi değildi. Skor 0-0 ve maç Kadıköy'de oynanırken defans nasıl ileriye çıkar

Öteki taraftan Bursa son dönemde taraftarları ile anılır oldu. Beşiktaş ile neredeyse kan davalılar. Şimdi Diyarbakır'la da aralarında husumet oluştu. Bursaspor ve taraftarının olaylardaki payı nedir?

Bursaspor, Türkiye'nin en kötü taraftarına sahip! Bunu kimse inkar etmesin. Beşiktaş'ta da öyle ama... Ben Bursa kadarını görmedim. Kendi yaşadıklarım var, defalarca anlattım. Ama bu olayda Bursa bahane... Çünkü Diyarbakırlıların kızdığı Bursa'nın seyircisi... Devlet de Bursa'nın seyircisinin gelmesini yasaklamış. Futbolcunun ne günahı var? Bu olaylardan bir hafta evvel de Ziya Doğan istifası var. Diyarbakır'a taş gibi futbol oynatıyordu Ziya Doğan! Ziya Doğan niye istifa etti, bu istifa niye kabul edildi? 'Aman hoca gitme. Biz senden memnunuz' niye demediler. Bilmecenin çok taşı var, yerli yerine oturması gereken!.. Bu yüzden, 'Bu bir devlet soruşturması gerektirir' diyorum.

BİR TEK KALECİ KALDI

Son 7 maçında galibiyete ulaşamayan Fenerbahçe, Antalyaspor karşısında 3 puanla tanıştı ama futbol olarak çok fazla beğenilmedi. Siz maçı nasıl değerlendireceksiniz?

Fenerbahçe kötüydü ama Antalya daha kötüydü. Ben inanamadım Antalya'ya!.. Antalya 'Ben bu maçı kazanmak istemiyorum' diye gazetelere tam sayfa ilan verse, böyle top oynardı. O kupa maçlarındaki, lig maçlarındaki Antalya ortada yoktu. 90 dakikada iki tane şutu var Antalya'nın!.. Balili gibi, Veysel gibi, Necati gibi forvetleri olan bir takım; 90 dakikada iki şut atmış! Fenerbahçe'nin attığı gol inanılır gibi değil. Amatör bir takım böyle gol yemez!.. Daha evvel son dakikada yedikleri böyle gol de var üstelik. Maçın ortası, durum 0-0. Rakip sahada bir duran top atışı kazanıyor. O sırada diyor ki maçı anlatan spiker; "Şu anda Antalya yarı sahasında bir tek kaleci var." Orta sahadan kazanılan bir frikik atışı. Korner falan değil. Böyle bir frikikte bütün beklerin ve stoperlerin, maçta durum 0-0'iken ve maç Saracoğlu Stadı'nda oynanırken, Fenerbahçe sahasına gitmesi nasıl izah edilir? Bu maç ligin son maçı olsaydı, Fenerbahçe böyle bir maçı 1-0 ile kazansaydı, bu maçın anlaşmasız olduğuna en fanatik Fenerli dahil kimse inanmazdı. 'Aziz başkan işi bağlamış' derler, adamın günahını alırlardı.

Emre torpilli mi?

Emre, Fenerbahçe'nin yeni Tuncay'ı olma yolunda ilerliyor. Yine çok istekli ve çalışkandı. Ama öteki taraftan da yine hakemle uğraşmaya devam etti. Emre'yi nasıl buldunuz?

İki Emre var. Bir Emre; hakikaten formda ve Fenerbahçe'de lider futbolcu ama öbür Emre hâlâ hakemlerin himayesinde... Bünyamin Gezer'in Emre'ye kart çıkartamayışı, çıkartmayışı demiyorum; çıkartamıyor, Türk hakemleri Emre'ye kart çıkartamıyorlar. Niye çıkartamıyorlar? Birisi bunu izah etmeli. Bunun hesabını birisi sormalı. Merkez Hakem Komitesi Başkanı sormalı... Futbol Federasyonu Başkanı sormalı. Türkiye'nin 17 kulübünün başkanı sormalı. 'Emre'nin özelliği nedir, imtiyazı nedir, ayrıcalığı nedir?' diye. Ben sahada hakemlere karşı bu kadar şımarık, bu kadar küstah, bu kadar seyirciyi tahrik eden bir adam görmedim. Bu adamı milli takıma bir de kaptan yapıyorlar. "Ben sporcunun ahlaklısını severim" diyen Atatürk'ün Türkiye'sinde Emre'yi milli takıma kaptan yapıyorlar!.. Fatih Terim'den sonra Oğuz Çetin de onu seçiyor. Milli takım kaptanı Türk gencine örnek olacak adamdır. Bu mu örnek!.. Türk hakemleri korkak. Ya da benim bilmediğim başka şeyler dönüyor artık!.. İşte Roberto Carlos; daha bir ay oldu Brezilya ligi başlayalı... İkinci kırmızı kartını gördü. Carlos'un bir kabahati yok. 'Ben Türkiye'de iki senedir bunları yapıyordum. Kimse bir şey demiyordu. 'Ne oldu şimdi' diyordur şimdi; şaşkın şaşkın. Çünkü Roberto Carlos her maçta yan hakeme on kere sövüyordu. Orada sövdürmüyorlar.

GEZER'LE SEYREDELİM

Türkiye'de hakemler şamar oğlanına dönüyor. Emre ve Bilica'nın Fenerbahçe formasıyla oynamaları en fazla 15 dakika, iyi bir hakemle... 20 dakika sürmez. Birisi kasaplığından, öbürü hakeme hakaretlerinden atılır. Aynı şeyi rakip oyuncu yaptığı zaman cart sarı kart!.. İnanamadım!.. Bir pozisyonda şaşkına döndüm. Adama tekme attı Emre. Adam yerde yatarken gitti herife sövdü. Adam 'Sen ne' diyorsun diye ayağa kalktı. Bünyamin Gezer geldi, Emre'yi gönderdi. Antalyalı oyuncuya nutuk attı, azarladı. 'Bilmiyor musun Emre'nin dokunulmazlığı var. O istediğini yapar' dedi herhalde. Ben Emre'nin her maçından sonra, maçın hakemine davet yapıyorum. 'Gel beraber maçı seyredelim. Bakalım kaç kırmızı kart alacak Emre' diye çağırıyorum; bir tanesi daha cesaret edemedi. 'Hıncal efendi sallayıp duruyorsun. Hadi gel, yarın 17.00'de buluşalım, Digiturk'ün önünde maçı seyredelim beraber' diyemedi. Bünyamin Gezer bir desin bakalım bana... Ama futbolcu olarak olağanüstü oynamaya başladı. Takım lideri olarak çok iyi. Bu korkunç kafasını bir kenara atarsa çok daha faydalı olacak.